In dit artikel
Deel dit artikel
Grasgevoerde-runderen-grazen-in-Nederland
Jeroen Blokzijl
Jeroen Blokzijl

Is grasgevoerd vlees écht beter?

Vind jij grasgevoerd vlees duur? Het is in ieder geval een nadeel van grasgevoerd vlees ten opzichte van graangevoerd vlees. Je betaalt meer voor een grasgevoerde ribeye van een lokale boer dan voor een graangevoerde uit de supermarkt. De voordelen zullen hier dus tegenop moeten wegen om een juiste afweging te maken.

In dit artikel duiken we in de volgende vragen:

  • Is grasgevoerd vlees gezonder?
  • Zijn er verschillen in kleur?
  • Smaakt grasgevoerd vlees lekkerder?
  • Hoe zit het met de Toxines?
  • Wat zijn de verschillen in dierenwelzijn?
  • Is grasgevoerd beter voor moeder natuur?

Voor mij is grasgevoerd vlees de meerprijs dubbel en dwars waard, zeker gezien de onderstaande voordelen. Laten we er meteen induiken.

Is grasgevoerd vlees gezonder?

Rood vlees, ongeacht hoe de runderen gevoed worden, is nutriëntrijk en wordt beschouwd als een belangrijke bron van essentiële aminozuren, vitamine A, B6, B12, D, E, en mineralen, waaronder ijzer, zink en selenium. Echter is het effect van verschillende diervoeding duidelijk zichtbaar. Er is dus wel degelijk verschil tussen graangevoerd en grasgevoerd vlees wat betreft voedingsstoffen profiel, zo blijkt uit een onderzoek.

Algemeen vetprofiel

Er is significant verschil in vetprofiel tussen graan- en grasgevoerde runderen, ongeacht leeftijd, geslacht, soort, genetische samenstelling of geografische locatie van de runderen.

Onderstaande tabel geeft een overzicht van de verzadigde vetzuuranalyses van een aantal studies die tot doel hadden de vetprofielen te vergelijken van runderen die graan of gras aten

overzicht verzadigde vetzuuranalyses grasgevoerde vs graangevoerde runderen 1

Uit de tabel blijkt dat met gras gevoederde runderen over het algemeen minder vet bevatten in verhouding tot spiervlees dan met graan gevoerde runderen. Dit is te zien in de kolom aan helemaal aan de rechterkant.

Hoewel de totale verzadigde vetzuren (total SFA) inconsistent zijn bij de verschillende onderzoeken, zijn de vetzuren die beschouwd worden als meest nadelig voor de cholesterolwaarden in het bloed over het algemeen hoger in graangevoerde runderen dan in grasgevoerde. Dit zijn de vetzuren myristinezuur (C14:0) en palmitinezuur (C16:0).

Je merkt ook op dat stearinezuur (C18:0) juist weer in hogere concentraties voorkomt bij grasgevoerde runderen. Dit is een verzadigde vetzuur die een neutraal effect heeft op de cholesterolwaarden in het bloed.

Grasgevoerd vlees levert dus over het algemeen een gunstiger vetzuursamenstelling op.

Omega-3 : Omega-6 vetzuur verhouding

Het is belangrijk voor het lichaam dat de verhouding van omega-3 en omega-6 vetzuren in balans is. Over het algemeen wordt omega-3 als ‘goed’ beschouwd en omega-6 als slecht. In principe hebben we beide nodig, maar aangezien in het eetpatroon van de moderne wereld je al snel teveel omega-6 binnenkrijgt, is het logisch dat er op deze manier naar gekeken wordt. Daarnaast is het ook bijna onmogelijk om een overschot aan omega-3 binnen te krijgen.

Een gezond voedingspatroon bevat ruwweg één tot vier keer meer omega-6-vetzuren dan omega-3-vetzuren. Als we kijken naar het standaard Amerikaanse dieet dan zit dit al op 11 tot 30 keer meer omega-6 dan omega -3.

Volgens eerder benoemd onderzoek zou de gemiddelde verhouding van graangevoerd rundvlees op 7.65 liggen, en die van grasgevoerd vlees op 1.53, een aanzienlijk verschil.

Grasgevoerd vs graangevoerd grafiek omega 3 omega 6 verhouding

Geconjugeerd linolzuur (CLA)

In de afgelopen twee decennia hebben talrijke studies belangrijke gezondheidsvoordelen aangetoond die toe te schrijven zijn aan de acties van de stof geconjugeerd linolzuur. Laten we het qua naam vooral bij de afkorting CLA houden. CLA zou kunnen zorgen voor de vermindering van diabetes, atherosclerose en het proces waarbij normale cellen veranderen in kankercellen (carcinogenese).

Van met gras gevoerde koeien is aangetoond dat zij 2 tot 3 maal meer CLA produceren dan graangevoerde koeien, grotendeels als gevolg van een gunstigere pH-waarde van de pens

Vitamine A

Carotenoïden zijn stoffen die het lichaam kan omzetten in vitamine A. Deze stoffen bestaan in verschillende vormen en één belangrijke vorm is bètacaroteen. Vitamine A is een essentieel in vet oplosbare vitamine die een belangrijke rol speelt bij het behoud van normaal gezichtsvermogen, botgroei, voortplanting, celdeling en celdifferentiatie.

De effecten van grasvoeding op het bètacaroteen gehalte van grasgevoerd vlees werd beschreven in een onderzoek. Dit onderzoek ontdekte dat met gras gevoerde runderen aanzienlijk hogere hoeveelheden bètacaroteen in het spierweefsel opnamen vergeleken met graan gevoerde dieren. De concentraties waren 0,45 μg/g en 0,06 μg/g voor rundvlees van respectievelijk gras- en graangevoerd vee. Het gehalte in grasgevoerde runderen is hiermee 7 keer zo hoog. De onderzoekers vermoeden dat dit komt door de hoge bètacaroteen gehalte van verse grassen in vergelijking met granen.

Bètacaroteen in grasgevoerde vs graangevoerde runderen

Vitamine E

Vitamine E is ook een in vet oplosbare vitamine met krachtige antioxidantwerking, waarvan alfa-tocoferol de meest actieve stof is. Antioxidanten zoals vitamine E beschermen cellen tegen de effecten van vrije radicalen, die schade kunnen aanbrengen in het lichaam en met name ons DNA.

De concentratie van natuurlijke alfa-tocoferol (vitamine E) in met graan gevoerd rundvlees varieerde van 0,75 tot 2,92 μg/g spierweefsel, terwijl de concentratie in grasgevoerd vlees varieerde van 2,1 tot 7,73 μg/g weefsel. Dit zou ongeveer een verdrievoudiging betekenen in alfa-tocoferol gehalte.

Grasgevoerd vs graangevoerde runderen vitamine E vergelijking

Glutathion

Glutathion is een redelijk nieuw eiwit dat in voedingsmiddelen is vastgesteld. Het is een tripeptide, bestaande uit cysteïne, glutaminezuur en glycine, en fungeert als antioxidant. In de cel kan glutathion vrije radicalen uitschakelen.

grasgevoerd vlees blijkt uit onderzoek een bijzonder hoog glutathion-gehalte te hebben in vergelijking met met graan gevoerd rundvlees.

Zijn er verschillen in kleur?

Grasgevoerde runderen hebben over het algemeen een gelere vetkleur dan graangevoerde runderen. Dit zou komen door de hoge concentraties carotenoïden in het gras, die we eerder hebben besproken.

Daarnaast is er een studie gedaan waarbij graangevoerd en grasgevoerd vlees met elkaar werden vergeleken op kleurbehoud. De helderrode kleur bleef in grasgevoerd vlees langer behouden. De auteurs van het onderzoek concluderen dat een verhoogd antioxidant-gehalte de oorzaak was van een betere kleurbehoud.

Grasgevoerd-vs-graangevoerd-vlees

Hierboven zie je twee stukken ribeye. Als je het mij vraagt zou ik beide met veel plezier in m’n pan doen. Echter als ik moest kiezen, puur op het oog, dan heb ik wel een duidelijke voorkeur.

Smaakt grasgevoerd vlees lekkerder?

Het dieet van de koe heeft uiteindelijk invloed op de smaak. Een graangevoerd rund krijgt vaak een dieet bestaande uit maïs, granen, soja, bijproducten van maïs, hooi en extra supplementen. Dit helpt de koe om te groeien en verhoogt de marmering. De granen geven het vlees een zoetere smaak.

Grasgevoerde koeien eten een combinatie van gras en andere beschikbare gewassen. Ze produceren niet het vet dat met graan gevoede koeien produceren, hun spieren zijn slanker. Velen omschrijven de smaak van grasgevoerd vlees als natuurlijker, vleziger en zelfs meer lijkend op wildvlees.

Uiteindelijk komt het hierbij neer op voorkeur. Één van de redenen waarom een groep mensen vindt dat grasgevoerd vlees een superieure smaak heeft, is dat het natuurlijker smaakt. Hier sluit ik mij bij aan.

Hoe zit het met de Toxines?

Glyfosaat

Onder boeren worden regelmatig bestrijdingsmiddelen gebruikt, ook in Nederland. Glyfosaat is een middel dat veel voorkomt. Het wordt gebruikt op onder andere de teelt van krachtvoer zoals maïs en granen. Dit middel heeft een hoge waarschijnlijkheid om ook in het spiervlees terecht te komen van de graangevoerde dieren.

Glyfosaat is nu helaas alomtegenwoordig in ons milieu, en we beginnen nu pas de negatieve effecten te zien die het kan hebben op de menselijke fysiologie. Er zijn een aantal recente rechtszaken geweest die verdachten in het gelijk stelden die beweerden dat blootstelling aan glyfosaat bijdroeg aan de vorming van kankers.

Pesticiden spuiten op gewassen

Dr. Stephanie Seneff heeft ook een grote hoeveelheid onderzoek gedaan naar glyfosaat en de mogelijk schadelijke effecten in ons lichaam en in onze darmen. Zij suggereert dat deze stof onze microbioom flink kan verstoren, waardoor allerlei darmproblemen kunnen ontstaan zoals IBS of IBD.

In tegenstelling tot bij krachtvoer voor graangevoerde runderen leven grasgevoerde runderen in de vrije natuur waar geen bestrijdingsmiddelen worden gebruikt.

Dioxiones

Deze stoffen behoren tot een klasse van chemische stoffen die niet kunnen worden afgebroken zodra zij in het milieu terechtkomen. De maximale blootstelling aan deze stof is recentelijk naar beneden geschaald omdat er nieuwe studies beschikbaar zijn gekomen, waaruit de EFSA (Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid) heeft geconcludeerd dat er bij lagere blootstelling effecten kunnen optreden dan eerder aangenomen werd. Geen lekkere stof dus.

Dioxines in dierlijk voedsel zijn door voorstanders van vegetarische en veganistische diëten gebruikt als een argument tegen het eten van vlees. Er zijn alleen een aantal dingen mis met deze argumenten. Wanneer in een aantal landen waaronder Nederland de dioxinegehalten in verschillende voedingsmiddelen zijn gemeten, blijken veel plantaardige producten zeer hoge dioxinegehalten te bevatten, en blijken de hoeveelheden in zowel plantaardig als dierlijk voedsel sterk uiteen te lopen.

Relevant voor ons is om te kijken naar de verschillende tussen graangevoerd en grasgevoerd vlees. Er zijn onderzoeken die beweren dat bovengemiddelde dioxinegehalten in dierlijk voedsel te wijten zijn aan blootstelling aan voederbakken die gemaakt zijn van pentachloorfenol behandeld hout. Daarnaast gaven ze aan dat het een gevolg kon zijn van het binnenkrijgen van verbrandingsafval, dat als toevoegingsmiddel wordt gebruikt in het voer van graangevoerd vee. Met gras gevoederde dieren zouden niet aan deze bronnen van dioxines worden blootgesteld.

Overige

Bovengenoemde toxines zijn maar een greep uit de vele chemische stoffen die worden gebruikt bij onder andere het bestrijden van ongedierte op veevoer voor graangevoerde runderen. Zo is er een stof genaamd Altrazine dat op maïsvoer wordt gespoten. Er zijn studies die aantonen dat atrazine chemische castratie kan veroorzaken bij kikkers en mannetjes in vrouwtjes kan veranderen. Lijkt me niet heel gezond.

Bestrijdingsmiddelen gebruik bij graangevoerde runderen 1

Daarnaast is er een stof genaamd Zearalenone die soms wordt gevoerd aan graangevoerde koeien om het gewicht van het vee te verhogen. Deze stof is eigenlijk een schimmel toxine. Het komt ook voor in granen wanneer ze beschimmeld raken. Deze schimmels zullen zich daarom waarschijnlijk ook meer concentreren in het vet van graangevoerd vlees dan in grasgevoerd vlees.

Wat zijn de verschillen in dierenwelzijn?

Dieren voelen stress en zitten ongetwijfeld vol emoties. Boosheid omdat ze tegen hun wil opeengepakt zitten, angst voor harde geluiden of plotselinge bewegingen of juist blijheid en enthousiasme wanneer koeien van de stal naar buiten mogen.

Klik hier
Blije koeien die naar buiten kunnen

Het Food Revolution Network meldt dat 80 jaar geleden runderen werden verwerkt rond de leeftijd van 4 of 5 jaar oud. De runderen van vandaag die op voederplaatsen worden gefokt, kunnen een leeftijd verwachten van zo’n 14-16 maanden, meer niet. Dat betekent dat koeien in ruwweg een derde van de tijd extreem snel en ongezond op gewicht worden gebracht, terwijl hun leven met minstens drie jaar wordt ingekort.

Ongeacht de grootte, volgen traditionele boerderijen een vergelijkbaar patroon van kleine, benauwde ruimten, een snelle groei van de dieren als gevolg van hormoon- en antibioticainjecties en voer dat erop gericht is de dieren groter te maken dan hun natuurlijke groeicyclus.

Bovendien heeft het voer waarmee de traditionele veestapels worden grootgebracht neveneffecten op hun lichamelijke gezondheid. Opgeblazen gevoel, verzuring, maagzweren, leveraandoeningen, diarree, longontsteking, e.coli, en een verzwakt immuunsysteem zijn slechts enkele van de mogelijke gevolgen van het voeren van een onnatuurlijk dieet.

Al deze omstandigheden kunnen leiden tot stress bij het dier, met als gevolg dat dit de kwaliteit van het vlees vermindert. Stress en adrenaline kunnen ervoor zorgen dat een vleeskoe tijdens het afmesten zeer gespannen wordt. Gespannen spieren = taai vlees.

Graangevoerde runderen op stal

Grasgevoerde runderen worden meestal op één plaats geboren, grootgebracht en afgewerkt. Het zijn vaak natuurrunderen. Er is geen transport van een geboortebedrijf naar een opfokbedrijf… en dan weer naar een voederplaats… en dan weer naar een verwerkingsbedrijf. Als de koe zich op haar gemak voelt in haar omgeving, betekent dat minder stress en angst op de lange termijn.

Bovendien is er geen opstopping zoals in een moderne veevoederbedrijf. Het vee kan op de zachte graslanden lopen in plaats van betonnen vloeren. Kalveren worden ook vaak bij hun moeder gehouden. Al deze factoren en nog veel meer dragen eraan bij dat de koeien gelukkig blijven. En wanneer koeien gelukkig zijn en weinig tot geen stress ondervinden, wordt er minder adrenaline door hun lichaam gepompt, waardoor hun vlees mals blijft. Daarnaast weten hun verzorgers dat ze hun kudde de best mogelijke levensstijl hebben gegeven.

Wanneer je een stukje grasgevoerd vlees eet, mag je er dus ook vanuit gaan dat het dier een goed en stressloos leven heeft gehad.

Grasgevoerde runderen in de weiden

Is grasgevoerd beter voor moeder natuur?

Om ecosystemen in de natuur goed te laten verlopen, moeten alle componenten van zo’n onderling verbonden systeem aanwezig zijn. Wanneer koeien, schapen en andere herkauwers op een regeneratieve manier worden gehouden, consumeren zij grassen van gezonde, koolstofrijke bodems en dragen zij tijdens het grazen bij aan de gezondheid van deze bodem door de voedingsstoffen en bacteriën in hun urine en mest die ze uitscheiden. Zonder dieren die het land op natuurlijke wijze bemesten, verzwakt de bodem en is hij uiteindelijk niet meer in staat om leven te ondersteunen.

In tegenstelling tot het perspectief dat herkauwers de aarde vernietigen, wordt het, wanneer we regeneratieve landbouw bekijken, snel duidelijk dat niets minder waar is. Om de bodem gezond te houden, móeten runderen die op de juiste wijze worden gehouden, deel uitmaken van het ecosysteem. Het stimuleren van grasgevoerd vlees van natuurrunderen draagt dus bij aan het behoud van deze ecosystemen.

Moderne monocultuur landbouw en veevoeder systemen zijn dit tegenwoordig vergeten. Deze manieren om planten en dieren te kweken verstoren de ecosystemen door de soortenrijkdom te verminderen en de bodem uit te putten van essentiële voedingsstoffen.

Ecosysteem grasgevoerde natuurrund

Conclusie

Nu we dit alles hebben besproken, kunnen we concluderen dat er veel verschillen te benoemen zijn tussen graangevoerd en grasgevoerd vlees. Hoewel ze beide voedzame en goede opties zijn, lijkt grasgevoerd vlees een hoger gehalte aan vitamines en mineralen te bevatten, zullen de kleuren wat langer behouden blijven, is de smaak wat natuurlijker, bevat het waarschijnlijk minder pesticiden, hebben de dieren over het algemeen minder stress en is het beter voor moeder natuur.

Als je het mij vraagt is grasgevoerd overduidelijk de winnaar en is het voor mij de meerprijs waard. Nu vraag ik me af, ben jij bereid om meer te betalen voor een stuk grasgevoerd vlees? Laat het weten in de reacties hieronder!

Deel dit artikel

3 Reacties

  1. Dank voor de geweldige uitleg. Natuurlijk heb ik het er voorover om meer te betalen voor vlees. Ook deze dieren hebben een mooi leven kunnen leiden en dat alleen is prachtig toch.

    Ik heb al bij verschillende slagers vlees besteld en werd ook keurig netjes diepgevroren geleverd.
    Zou u mij enkele slagers kunnen noemen waarvan ik zeker weet dat er aan alle eisen voldaan wordt?

    Lieve groet Els Engelke

  2. Goedeavond,

    Zijn er dan ook verschillen tussen grasgevoerde rauwe melk en graangevoerde rauwe melk?

    Met vriendelijke groet,

    Meine

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Lees verder